Noworodek po porodzie musi przejść szereg badań – od oceny w skali Apgar, przez badanie odruchów i badanie fizykalne, aż do badań przesiewowych. Na co przyszła mama powinna się przygotować? Czy badania muszą zostać wykonywane natychmiast po porodzie, jeszcze zanim maluch trafi na brzuch mamy? Co to są badania przesiewowe i jakie choroby możemy dzięki nim rozpoznać? Zapraszamy do lektury.

Noworodek po porodzie – ocena stanu zdrowia

Już w pierwszej minucie po porodzie nasze maleństwo przechodzi pierwsze badanie. Jest to ocena jego stanu zdrowia wyrażana w skali Apgar. Badanie to może wykonać neonatolog obecny przy porodzie lub położna. Nasz maluch otrzymuje punkty za kolor skóry (ang. appearance), puls (ang. pulse), reakcję na bodźce po wprowadzeniu cewnika do nosa (ang. grimace), napięcie mięśni (ang. activity) oraz oddychanie (ang. respiration). Gdy połączymy pierwsze litery angielskich słów, to otrzymamy właśnie tę tajemniczą nazwę skali, czyli Apgar.

Zaraz po wykonaniu badania noworodek może być podany swojej mamie, która od razu informowana jest o tym, ile maluch otrzymał punktów. Co więcej – można również poprosić o to, by ocena w skali Apgar odbyła się, gdy maleństwo leży na brzuchu mamy. Ponadto takie badania jak ważenie i mierzenie noworodka nie muszą być wykonywane jak najszybciej. Każda kobieta może poprosić o to, by pierwszy kontakt skóra do skóry trwał tak długo, jak ona i maleństwo będzie czuło taką potrzebę. Dopiero po zakończeniu tego pierwszego kontaktu, noworodek powinien być mierzony i ważony.

Lekarze przeprowadzają również baczną obserwację malucha, który został położony na brzuchu mamy i oceniają takie odruchy jak: szukanie brodawki, ssanie i połykanie pokarmu, odruch pełzania i szukania, odruch chwytny, czyli to, czy noworodek zaciska rączkę na podanym mu palcu oraz odruch Moro, gdy dziecko odrzuca rączki do tyłu. Dzięki takim obserwacjom wiemy, czy ośrodkowy układ nerwowy noworodka działa prawidłowo.

To jednak nie koniec pierwszych badań noworodka po porodzie. Trochę później, ale jeszcze w pierwszej dobie życia, oceniany jest wzrok malucha oraz jego narządy. Lekarz, poprzez standardowe badanie fizykalne, czyli oglądanie, omacywanie i osłuchiwanie sprawdza wielkość ciemiączka, rozmiary najważniejszych narządów wewnętrznych, budowę kręgosłupa, pracę serca i puls, siłę mięśni, stan stawu biodrowego, stawów kolanowych i kierunek ułożenia stóp, prawidłowość narządów płciowych oraz to, czy maluch nie posiada rozszczepu podniebienia.

Badanie słuchu u noworodka

Kolejna ocena stanu zdrowia malucha przeprowadzana jest najczęściej w drugiej dobie po porodzie, a najpóźniej w trzeciej i jest nią badanie słuchu u noworodka. To przesiewowe badanie słuchu wykonywane jest specjalnym aparatem i jest całkowicie bezbolesne. Maluch powinien spać podczas badania, a samo badanie sprowadza się do wprowadzenia końcówki urządzenia do każdego ucha dziecka. Następnie aparat wyświetla wynik badania. Jeśli wynik nie będzie prawidłowy, to badanie słuchu należy przeprowadzić ponownie w pierwszym trymestrze życia. Nie zawsze nieprawidłowy wynik jest jednoznacznym potwierdzeniem problemów ze słuchem. Błędny odczyt może być spowodowany np. zaleganiem płynu owodniowego czy mazi w uchu dziecka lub nadmiernym hałasem otoczenia. Badanie słuchu u noworodka jest pierwszym badaniem przesiewowym, po którym następują kolejne.

Inne badania przesiewowe u noworodków

W trzeciej lub czwartej dobie po porodzie noworodek będzie przechodził również inne badania przesiewowe. Co kryje się pod tą nazwą? Co to są badania przesiewowe? Nazwa „badania przesiewowe” wiąże się z procesem odsiewu czy przesiewu, czyli eliminacji możliwych chorób. Badania przesiewowe u noworodków wykonywane są masowo i mają na celu wykrycie chorób, wad rozwojowych jeszcze przed wystąpieniem objawów.

Do przeprowadzania tych badań konieczne jest pobranie kilku kropel krwi z pięty noworodka. Krew ta umieszczana jest na specjalnej bibule, która następnie wędruje do laboratorium. Tam bada się ją pod kątem hipotyreozy, czyli wrodzonej niedoczynności tarczycy, mukowiscydozy oraz fenyloketonurii. Oczywiście oprócz tych badań laboratoryjnych, wykonywane jest wspomniane wcześniej przesiewowe badanie słuchu u noworodków.

Jeśli mama opuści z maluchem szpital przed upływem trzeciej doby życia noworodka, to otrzyma ona tę specjalną bibułę i pobranie krwi powinno nastąpić w domu podczas pierwszej wizyty pielęgniarki. Następnie mama musi wysłać bibułę wraz z załączonym kodem oraz Książeczką Zdrowia Dziecka na adres laboratorium i cierpliwie czekać na wyniki.

Wszystkie opisane badania noworodka są badaniami bezpłatnymi i muszą być wykonane u każdego dziecka.

Komentarze

komentarzy